Soru: Üvey çocuğa zekât verilir mi?

FETVA

Zekât, usûl (baba, anne, dede, nine şeklinde yukarıya doğru devam eden nesep) ve fürû (oğul, kız ve torunlar şeklinde aşağıya doğru gelen soy) olan yakınlara verilemez.[1] Usûl ve fürû arasında yakın ilişki bulunduğundan taraflar birbirlerinin malından doğrudan veya dolaylı olarak istifade edebilmektedir.[2] Zekât ibadetinin şartlarından biri de verilen malın karşılıksız ve kâmil bir temlîk yoluyla muhtaç kişinin mülkiyetine intikal etmesidir.[3]  Usûl ve fürû arasındaki ilişkiden dolayı söz konusu temlik tam anlamıyla gerçekleşmediğinden gerek usûl gerekse de fürû kapsamına giren yakınlara zekât vermek caiz görülmemiştir.[4] Bununla birlikte üvey çocuklar kişinin usûl veya fürûundan sayılmadığı için nisap miktarı mala sahip olmamaları kaydıyla kendilerine zekât verilebilir.

[1] Ebü’l-Hasen Burhânüddîn Alî b. Ebî Bekr b. Abdilcelîl el-Fergānî el-Mergīnânî, el-Hidâye şerhu bidâyeti’l-mübtedî (Karaçi,: el-Büşra, 2021), 1/328.

[2] Kemâlüddîn Muhammed b. Abdilvâhid b. Abdilhamîd es-Sivâsî el-İskenderî İbnü’l-Hümâm, Fetḥu’l-ḳadîr li’l-ʿâcizi’l-faḳīr (Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1970), 2/269.

[3] Abdülganî b. Tâlib b. Hammâde el-Meydânî el-Guneymî, el-Lübâb fî şerhi’l-Kitab (İstanbul: Mektebetü’l-İrşad, 2018), 1/248.

[4] Ebû Muhammed Bedrüddîn Mahmûd b. Ahmed b. Mûsâ b. Ahmed el-Aynî, el-Binâye fî şerḥi’l-Hidâye (Beyrut: Daru’l-Kütübü’l-İlmiyye, 2000), 3/467.