Bir kurbanlık hayvana en fazla kaç kişi ortak olabilir?
Soru
Bir kurbanlık hayvana en fazla kaç kişi ortak olabilir?
Fetva
Kurbanda esas olan boğazlama yoluyla hayvanın kanını akıtmaktır.[1] Kan akıtmak ise bölünebilecek bir ameliye olmadığından dolayı ortak olarak yapılması mümkün değildir. Kıyasa/genel kurala göre büyükbaş hayvan dahi olsa kurbanda ortaklık caiz değildir. Ancak Allah Rasulü’nün ﷺ büyükbaş hayvanda yedi kişinin ortak olmasına müsaade etmesinden[2] hareketle kıyas terkedilmiş ve hadis-i şerifle istihsan yapılarak büyükbaş hayvanda ortaklığın caiz olduğu ifade edilmiştir.[3] Buna göre küçükbaş hayvanda ortaklık caiz olmadığından onu sadece bir kişi kesebilir. Büyükbaş hayvanda ise en fazla yedi kişi olmakla birlikle yediden daha az kişi de ortak olabilir.4 Şafiî fukahası, bu hususta Hanefilere muvafakat etmekle birlikte kurbanı kesenin birden fazla kişiyi sevaba ortak edebileceğini ifade etmektedir.5
Dipnotlar ve kaynaklar5
Muhammed Emin İbn Abidin, Raddu’l-Muhtâr ala’d-Durri’l-Muhtâr (Beyrut: Dâru’l-Marife, 2015), 9/527. ↩
Müslim, Hac, 16. (Hadis No: 1213) ↩
Alâuddîn Ebu Bekir b. Mes’ûd el-Kâsânî, Bedâiu’s-Sanâi’ fi Tertîbi’ş-Şerâi’ (Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, 1986), 5/70. ↩
Burhanuddîn el-Merğînânî, el-Hidâye Şerhu Bidâyeti’l-Mübtedî (Karaçî: Mektebtu’l-Büşrâ, 2021), 4/81. ↩
Bkz. Şemsuddîn Muhammed b. Muhammed el-Hatîb eş-Şirbînî, Muğni’l-Muhtac ilâ Marifeti Meâni Elfâzi’l-Minhâc (Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, 1994), 6/126. ↩